Kosmosda ilk atəş: SSRİ orbitə odlu silahı nə üçün aparıb

Soyuq Müharibənin ən qızğın vaxtında Sovet İttifaqı kosmik tədqiqat tarixində ən heyrətamiz hərbi təcrübələrdən birini həyata keçirib - kosmik stansiyaya odlu silah quraşdırıb və orbitdə döyüş sınaqları aparıb.

Herbiand.az xəbər verir ki, bu barədə “IFLScience” məlumat yayıb.

Hadisə 1975-ci ildə - Amerika və Sovet astronavtlarının iki supergüc arasında münasibətlərin bir qədər istiləşməsini simvolizə edən Apollo və Soyuz kosmik gəmilərinin tarixi birləşməsini həyata keçirdiyi il baş verib.

Lakin, pərdəarxası şiddətli rəqabət davam edib. ABŞ və SSRİ təkcə nüvə müharibəsindən deyil, həm də kosmosda mümkün qarşıdurmadan qorxurdular. Buna görə də Sovet rəhbərliyi orbitdə odlu silahlardan istifadənin mümkünlüyünü sınaqdan keçirmək qərarına gəlib.

Daha sonra məlum olduğu kimi, Salyut 3 stansiyasına Tu-22 səsdən sürətli bombardmançı təyyarəsinin silahlanmasına əsaslanan 23 mm-lik avtomatik top quraşdırılıb. Ekipajın missiyası 24 yanvar 1975-ci ildə başa çatdıqdan sonra silah kosmosda məsafədən sınaqdan keçirilib.

Bir nəzəriyyəyə görə, top peykləri məhv etmək üçün nəzərdə tutulmayıb. Sovet ordusu buna stansiyanı düşmən kosmik gəmilərinin potensial ələ keçirmə və ya doklama cəhdlərindən qorumaq vasitəsi kimi baxırdı.

Lakin belə bir silahın praktik dəyəri şübhəli oldu. Onu hədəfə almaq üçün bütün kosmik stansiyanı fırlatmaq lazım gəldi və bu da prosesi olduqca yavaşlatdı. Bundan əlavə, geri təpmə ciddi bir problem yaratdı: hətta 20 tonluq Salyut 3 belə, düzəldici itələyicilərə baxmayaraq atəş açdıqdan sonra sabitliyini nəzərəçarpacaq dərəcədə itirdi.

Texniki çətinliklərə baxmayaraq, sınaq uğurlu hesab olunur. Mövcud məlumatlara görə, bu, topun kosmosda təsdiqlənmiş yeganə istifadəsi idi.

Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, belə bir silahın döyüşdə təsirli olması ehtimalı azdır. Onun mənzili peyklərlə vuruşmaq üçün çox qısa idi və heyət göyərtədə olarkən istifadəsi ümumiyyətlə təhlükəli hesab olunurdu.

Kosmik topun hekayəsi onilliklər boyu gizli qaldı və bu da çoxsaylı şayiələrə səbəb oldu. Yalnız sonradan məlum oldu ki, SSRİ həqiqətən də ilk və ehtimal ki, yeganə olan topu Yer orbitində atıb.